Âleykum selam we rahmetullahi we berakatuh kardeşim;
Bu mesele “günaha yardım” الإعانة على الإثم ve “kalbin etkilenmesi / meyletmesi” başlığı altında ele alınır. Senin sorduğun durum, klasik fıkıhta doğrudan YouTube yok ama zalim, bid’atçı veya küfre çağıran kimselerden istifade etmek meselesine benzer.
“Günah ve düşmanlık üzerine yardımlaşmayın.” (Maide 2)
Bu ayet, ulemanın çoğuna göre doğrudan veya dolaylı şekilde günaha destek olmanın haramlığına delildir.
Açık küfre çağıran, İslam’a savaş açan kişi
İslam’a açıkça saldırıyor, Küfre çağırıyor, Müslümanları şubheye düşürüyor.
Onu destekleyecek şekilde izlemek caiz değildir (harama yakındır / haramdır).
Çünkü İzlenme = destek (günümüzde maddi + algoritmik). Bu da “günaha yardım” kapsamına girer.
İçerik faydalı ama kişi sapkın
Mesela Tarih, bilim anlatıyor; ama başka videolarda dine saldırıyor.
Bu durumda 2 görüş var:
Ehl-i Sünnet (genel yaklaşım); Eğer zaruret yoksa veya alternatif helal kaynak varsa İzlememek daha doğru ve emin yoldur. Ama Sadece faydalı kısmı alıp etkilenmeyecek bir ilme sahibsen. Ayrıca bu duruma kerahatle (mekruh) câiz diyenler de vardır.
Ehl-i sunnetin Selef-î salihin metodunu tâkib eden âlimlerin daha sert yaklaşım vardır.
Birçok Selefî âlim; Bid’atçı ve sapık kimseler din dışı konuda bile olsa yaygınlaştırılmaz.
İmam Ahmed’den gelen usul: Ehl-i bid’at ile oturma, dinin konusunda olmasa bile. Sebeb ;
Kalb zamanla etkilenir, Kişi farkında olmadan meyil oluşur. Ayrıca o sapığın şöhretine katkı sağlanır.
İzlenme ile Destek
Bu çok isabetli bir hassasiyet. Bugün YouTube izlenme = para + yayılma demektir. Senin dediğin gibi zerre kadar da olsa katkı vardır.
Bu yüzden birçok çağdaş âlim “Günahı yayan birini izlemek, onu yaymaya katkıdır.” der.
Kalb meselesi
İbn Teymiyye rahimehullah’ın manaca söylediği "Kalb zayıftır, şubheler yavaş yavaş girer ve kişi fark etmeden etkilenir.
Bu yüzden Selef “Şubhe ehline kulak vermeyi bile tehlikeli görmüştür.”
Hulasâ;
İslam’a düşmanlığı açık ve Küfre çağırıyor ise; İzlemek (günaha yardım içerdiğinden) câiz değildir.
İçerik faydalı ama kişi sapkın ise; Alternatif varsa (en uygun olan) izlememektir. Mecburiyet varsa dikkatli olarak zarurat miktarı izlenir.
İzleyip (okuyup) açıklarını görüp delillerle hatalarını ortaya koymak içinse câiz olmaz mı?
Niyet, yani hataları ortaya çıkarmak, doğrudan yasaklanan bir şey değildir; aksine bazı durumlarda vâcib bile olabilir. Ama bu iş herkes için câiz değildir. Şartları vardır.
Asıl prensip “Günah ve düşmanlık üzerine yardımlaşmayın.” (Maide 2) aynı zamanda "Onlarla en güzel şekilde mucadele et" (Nahl 125) Yâni Bâtıla destek haram, Bâtılı çürütmek ise meşrûdur hatta gereklidir.
İzleyip reddiye yapmak caiz mi?
Evet câizdir ama şu şartlarla:
İlim sahibi olmak (Delilleri bilmek, şubheyi ayırt edebilmek) Aksi halde şubhe alır, cevab veremez ve zarara girer.
Maksad gerçekten reddiye olmalı
Merak, eğlence, vakit geçirmek değil, gerçekten hatayı ortaya koymalı.
Etkilenmeyecek sağlamlıkta olmak
Selef bu noktada çok serttir.
İmam Ahmed’in usulü: “Kalbi zayıf olan, bid’at ehlini dinlemesin.”
İhtiyaç kadar izlemek
Saatlerce değil, sadece gerekli kısım izlenir.
Onu yaymamak
Link paylaşmak, reklamını yapmak câiz değildir.
Şu kişiler için câiz olmaz, hatta tehlikelidir:
İlimsiz kişiler
Gençler / yeni öğrenenler
Şubheye açık olanlar
Sırf meraktan izleyenler
Bunlar için izlemek = fitneye girmek, ayrıca dolaylı destek demektir.
Selef âlimlerin yaklaşımı
Selef uleması genel olarak Reddiye ehli (ehil âlimler) hariç, bid’at ve sapkınlarla meşgul olunmaz
İbn Teymiyye’nin manaca yaklaşımı: Batılı reddetmek gerekir, ama bunu ehil olan yapar
Hulasâtu'l Kavl;
Şartlı Câiz:
İlim sahibiysen, Reddiye yapacaksan , Etkilenmeyeceksen Câiz, hatta bazen gerekli.
Câiz değil:
Sıradan izleyiciysen, Etkilenme ihtimalin varsa, sadece “bilim/tarih” diye izliyorsan Kaçınmak gerekir (en selametli yol).
Çevrimdışı
