Çevrimiçi
Soru: Fatıma (r.anha) hakkında vefatı ve defni hakkında cenaze namazını şu kişiler kılmasın, gece defnolunayım diye vasiyette bulundu mu?
Fâtıma رضي الله عنها , "Ebû Bekir ve Ömer (r.anhum), cenaze namazımı kılmasın diye vasiyet etti" şeklindeki ifade, Sahîh Buhârî ve Sahîh Muslim'de bu açık lafızla yoktur.
Âişe رضي الله عنها 'dan gelen ve Buhârî ile Muslim'de sahih olan rivayette şöyle geçer:
(Sahîh Buhârî, Kitâbu'l-Meğâzî, Bâbu Gazveti Hayber, Hadis no: 4240/4241 ; Sahîh Muslim, Kitâbu'l-Cihâd ve's-Siyer, Bâb: قول النبي ﷺ «لا نورث ما تركنا فهو صدقة , Hadis no: 1759)
www.islamweb.net
Fakat rivayetin lafzında Şia'nın iddia ve iftira ettiği gibi 'Fâtıma, Ebû Bekir ve Ömer cenaze namazımı kılmasın diye vasiyet etti' şeklinde bir ifade yoktur. Bu ayrımı özellikle korumak gerekir. Sahih metin yalnızca ولم يؤذن بها أبا بكر : 'Ebû Bekir'e haber verilmedi' demektedir.
Hasan b. Muhammed tarikiyle أَوْصَتْهُ بِذَلِكَ “Fâtıma bunu Ona vasiyet etmişti.” (Abdurrezzak, Musannef, Hadis no: 6555) ifadesi bulunmaktadır.
Rivayetin bağlamında gece defnedilmesinin ve Ebû Bekir (r.anh)'in cenaze namazı kılmamasının kastedildiği anlaşılır. Fakat bu rivayet Buhârî ve Muslim'deki sahih rivayet seviyesinde değildir. Dolayısıyla 'Fâtıma رضي الله عنها kesin olarak Ebû Bekir ve Ömer'in cenazesine katılmamalarını vasiyet etti.' demek, sahih kaynakların kesin olarak söylediğinden daha ileri bir iddia olur. Şöyle demek doğru olur;
Gece defnedilmesi konusunda vasiyet ettiği yönünde erken kaynaklarda bir rivayet vardır; fakat Ebû Bekir ve Ömer'in isimleri zikredilerek ‘ikisi cenaze namazımı kılmasın’ şeklindeki açık vasiyet Sahîh Buhârî ve Muslim'de sabit değildir.
Gece defnedilmesi hakkında ise ;
İbn Hacer, Buhârî'deki 'gece defnedildi' ifadesini açıklarken, İbn Sâ'd tarikiyle Fâtıma'nın gece defnedilmesini vasiyet ettiğinin çeşitli yollarla nakledildiğini belirtir ;
وكان ذلك بوصية منها لإرادة الزيادة في التستر
'Bu, daha fazla örtünme / gizlilik istemesi sebebiyle Onun vasiyetiyle olmuştu.' (İbn Hâcer, Fethu'l-Bârî)
www.islamweb.org
Fakat İbn Hâcer çok önemli bir ayrım yaparak Buhârî'deki rivayet Ebû Bekir'in cenazeye hiç katılmadığını veya cenaze namazını kılmadığını açıkça söylemiyor; sadece Ali'nin Ona haber vermediğini söylüyor. Başka rivayetlerde cenaze namazıyla ilgili farklı bilgiler bulunduğunu da aktarır.
İbn Sâ'd' da, Onun Bakîʿda, Akîl'in evinin bulunduğu tarafta defnedildiğine dair rivayetler vardır. Dolayısıyla bugün 'kesin olarak şu noktadaki kabirdir' demek mümkün değildir.
Şia kaynaklarında ودفنه في البقيع وجدد أربعين قبرا
“Onu Bakî'ye defnetti ve 40 kabri yeni hâle getirdi; böylece insanlar Onun kabrini ayırt edemediler.” (Huseyin b. Abdulvehhâb, Uyûnu'l-Mûcizât)
Aynı Şii eserinde 40 değil 7 kabir yaptı şeklinde rivayet de vardır
وقيل : سوى حواليها قبورا مزورة سبعة حتى لا يعرف احد قبرها
"Denildi ki: Hiç kimse Onun kabrini tanımasın diye çevresinde 7 sahte kabir yaptı"
Şii Kaynak
Bazı kimselerin kabirleri açıp Fâtıma'nın kabrini bulmak istediği ve bunun Ali (r.anh)'ye ulaşması üzerine Onun öfkelenerek karşı çıktığı anlatılır. Bu uzun anlatı Şii eseri Bihâru'l-Envâr ve daha sonraki Şiî derleme eserlerinde bulunmaktadır. 'Ali 40 kabir yaptı ve Fâtıma'nın gerçek kabrini gizledi.' şeklindeki ayrıntı Buhârî, Muslim'de ve ehl-i sunnetin sahih kaynaklarında yoktur.
Şia Kaynaklarında :
tr.wikishia.net
Fâtıma رضي الله عنها , "Ebû Bekir ve Ömer (r.anhum), cenaze namazımı kılmasın diye vasiyet etti" şeklindeki ifade, Sahîh Buhârî ve Sahîh Muslim'de bu açık lafızla yoktur.
Âişe رضي الله عنها 'dan gelen ve Buhârî ile Muslim'de sahih olan rivayette şöyle geçer:
....... حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ
....... فَلَمَّا تُوُفِّيَتْ دَفَنَهَا زَوْجُهَا عَلِيٌّ لَيْلًا، وَلَمْ يُؤْذِنْ بِهَا أَبَا بَكْرٍ، وَصَلَّى عَلَيْهَا
"Fâtıma vefat edince, eşi Ali, Onu geceleyin defnetti; Ebû Bekir'e haber vermedi ve Onun cenaze namazını Ali kıldı."....... فَلَمَّا تُوُفِّيَتْ دَفَنَهَا زَوْجُهَا عَلِيٌّ لَيْلًا، وَلَمْ يُؤْذِنْ بِهَا أَبَا بَكْرٍ، وَصَلَّى عَلَيْهَا
(Sahîh Buhârî, Kitâbu'l-Meğâzî, Bâbu Gazveti Hayber, Hadis no: 4240/4241 ; Sahîh Muslim, Kitâbu'l-Cihâd ve's-Siyer, Bâb: قول النبي ﷺ «لا نورث ما تركنا فهو صدقة , Hadis no: 1759)
إسلام ويب - صحيح البخاري - كتاب الرهن - باب الرهن في الحضر- الجزء رقم2
اكتشف في هذا النص الحديث الذي يرويه محمد بن كثير عن سفيان، والذي ينقل قصة استئذان سودة للنبي محمد صلى الله عليه وسلم في ليلة الجُمعة، حيث كانت تشعر بالثقل والكسل. هذا الحديث يعكس اللطف والرحمة التي كان يتمتع بها النبي، ويظهر أهمية التقدير والتفهم في العلاقات الإنسانية. بادر بقراءة المزيد لفهم...
www.islamweb.net
Fakat rivayetin lafzında Şia'nın iddia ve iftira ettiği gibi 'Fâtıma, Ebû Bekir ve Ömer cenaze namazımı kılmasın diye vasiyet etti' şeklinde bir ifade yoktur. Bu ayrımı özellikle korumak gerekir. Sahih metin yalnızca ولم يؤذن بها أبا بكر : 'Ebû Bekir'e haber verilmedi' demektedir.
Hasan b. Muhammed tarikiyle أَوْصَتْهُ بِذَلِكَ “Fâtıma bunu Ona vasiyet etmişti.” (Abdurrezzak, Musannef, Hadis no: 6555) ifadesi bulunmaktadır.
Rivayetin bağlamında gece defnedilmesinin ve Ebû Bekir (r.anh)'in cenaze namazı kılmamasının kastedildiği anlaşılır. Fakat bu rivayet Buhârî ve Muslim'deki sahih rivayet seviyesinde değildir. Dolayısıyla 'Fâtıma رضي الله عنها kesin olarak Ebû Bekir ve Ömer'in cenazesine katılmamalarını vasiyet etti.' demek, sahih kaynakların kesin olarak söylediğinden daha ileri bir iddia olur. Şöyle demek doğru olur;
Gece defnedilmesi konusunda vasiyet ettiği yönünde erken kaynaklarda bir rivayet vardır; fakat Ebû Bekir ve Ömer'in isimleri zikredilerek ‘ikisi cenaze namazımı kılmasın’ şeklindeki açık vasiyet Sahîh Buhârî ve Muslim'de sabit değildir.
Gece defnedilmesi hakkında ise ;
İbn Hacer, Buhârî'deki 'gece defnedildi' ifadesini açıklarken, İbn Sâ'd tarikiyle Fâtıma'nın gece defnedilmesini vasiyet ettiğinin çeşitli yollarla nakledildiğini belirtir ;
وكان ذلك بوصية منها لإرادة الزيادة في التستر
'Bu, daha fazla örtünme / gizlilik istemesi sebebiyle Onun vasiyetiyle olmuştu.' (İbn Hâcer, Fethu'l-Bârî)
إسلام ويب - فتح الباري شرح صحيح البخاري - كتاب المغازي - باب غزوة خيبر- الجزء رقم7
اكتشف معاني حديث عائشة حول ميراث فاطمة وعلاقاتها بأبي بكر وعلي بعد وفاة النبي. يتناول الحديث تفاصيل فترات حياة فاطمة بعد النبي، وفترة وفاتها، ودفنها، والاختلافات في الروايات المتعلقة بذلك. يسلط الضوء على الأسس الإنسانية والاجتماعية التي أثرت في بيعة علي لأبي بكر، والتوترات التي ظهرت بعد وفاة...
www.islamweb.org
İbn Sâ'd' da, Onun Bakîʿda, Akîl'in evinin bulunduğu tarafta defnedildiğine dair rivayetler vardır. Dolayısıyla bugün 'kesin olarak şu noktadaki kabirdir' demek mümkün değildir.
Şia kaynaklarında ودفنه في البقيع وجدد أربعين قبرا
“Onu Bakî'ye defnetti ve 40 kabri yeni hâle getirdi; böylece insanlar Onun kabrini ayırt edemediler.” (Huseyin b. Abdulvehhâb, Uyûnu'l-Mûcizât)
Aynı Şii eserinde 40 değil 7 kabir yaptı şeklinde rivayet de vardır
وقيل : سوى حواليها قبورا مزورة سبعة حتى لا يعرف احد قبرها
"Denildi ki: Hiç kimse Onun kabrini tanımasın diye çevresinde 7 sahte kabir yaptı"
Şii Kaynak
Bazı kimselerin kabirleri açıp Fâtıma'nın kabrini bulmak istediği ve bunun Ali (r.anh)'ye ulaşması üzerine Onun öfkelenerek karşı çıktığı anlatılır. Bu uzun anlatı Şii eseri Bihâru'l-Envâr ve daha sonraki Şiî derleme eserlerinde bulunmaktadır. 'Ali 40 kabir yaptı ve Fâtıma'nın gerçek kabrini gizledi.' şeklindeki ayrıntı Buhârî, Muslim'de ve ehl-i sunnetin sahih kaynaklarında yoktur.
Şia Kaynaklarında :
Hz. Fatıma’nın (s.a) Cenaze Merasimi ve Defnedilmesi - wikishia
tr.wikishia.net
